تبلیغات
ره گم کرده نقشه راه در قلب توست - زیارت عاشورا از کیست و چرا به امام حسین علیه‌السلام، «ابا عبدالله» می‌گویند؟

برای جواب این پرسش به سایت های فراوانی مراجعه کردم و در نهایت متون زیر را برای نمایش در این پست انتخاب کردم و بدون هیچ کم و کاست آوردم لطفا  پس از خواندن این مطالب برای نویسنده اصلی این مطالب صلواتی بفرستین تا سالم باشند و همیشه مطالب مفید در سایت بگذارند.

انسان آنقدربه درجه پاکی و تقوا به خداوند نزدیک میشود که صفات خدایی در او متجلی میشود . مثلاً کسی در بخشش کردن به جایی میرسد که به صفت کریمی خدا متصل میشود به او میگویند عبد الکریم و یا یکی در شفقت و مهربانی به جایی میرسد که متصل به صفت رحیمی خدا میرسد به او میگویند عبد الرحیم . و کسی هم که متصل به تمامی صفات خدایی میشود به او عبد الله میگویند (اسم جلاله الله شامل تمام اسماء خدا است ) و حال در نظر بگیریم که به امام حسین (ع) میگو یند ابا عبد الله یعنی پدر کسانی که تمام صفات خدایی متصل شده اند . انبیاء و اولیاء از بارزترین کسانی اند که متصل به صفات خدا شده اند . همه آن ها مانند فرزندی که از پدر چیزی به ارث میبرند عبد اللهی را از ابا عبد الله به ارث برده اند . این لقب به معنای اوج خلوص و سرآمد بندگی است. چنان چه ما نیز در ادبیات فارسی به سرآمدها لقب پدر میدهیم. مثل: پدر شعر، پدر شعر نو ، پدر علم فیزیک و.... لذا لقب «ابا عبدالله» توصیف جایگاه آن حضرت نزد حق‌تعالی میباشد

لقب «ابا عبدالله»،‌ توسط حضرت رسول اکرم (ص)، طبق فرمان وحی و در بدو تولد به ایشان اعطا گردید. باید دقت شود که در کلام معصوم، کلام همین‌طوری و بی‌معنی و مقصود و یا صرفاً افتخاری وجود ندارد.

وقتی قنداقه‌ی حضرت سیدالشهداء علیه‌السلام را به ایشان دادند، او را در آغوش کشیدند و فرمودند: «لا یوم کیومک یا ابا عبدالله – هیچ روزی مانند روز تو نیست، ای ابا عبدالله»‌(شفاء الصدور فی شرح زیارت العاشورا، چاپ اول، ص 102)

 

بنا بر احادیث وارده و اسناد موجود، زیارت عاشورا به نقل از حضرت امام باقر علیه‌السلام می‌باشد. اما راجع به ملقب شدن حضرت سیدالشهداء امام حسین علیه‌السلام به «ابا عبدالله»، نکات ذیل ایفاد می‌گردد.

الف - «عبدالله»، یعنی بنده‌ی «الله» و تقاوت آن با القاب دیگری چون «عبدالرحمن»، «عبدالرحیم»، «عبدالرازق»، «عبدالسلیم» ... و سایر اسامی رایج، در همان تفاوت اسم «الله» با دیگر اسمای الهی است، که «الله» اسم تام، کامل و مطلق خداوند است که همه‌ی اسما را در خود دارد. پس «عبدالله» نیز به بنده‌ی کاملی که تجلی تام همه اسمای الهی می‌باشد بیان می‌شود و والاترین مقام برای انسان همان مقام «عبداللهی» است. یعنی بندگی خدا در شدت خلوص و اوج کمال بندگی. لذا از یکی از اسم‌هایی که خداوند در قرآن کریم برای پیامبر اکرم (ص) قرار داده است، «عبدالله» می‌باشد. چنان چه می‌فرماید:

«وَ أَنَّهُ لمََّا قَامَ عَبْدُ اللَّهِ یَدْعُوهُ كاَدُواْ یَكُونُونَ عَلَیْهِ لِبَدًا» (الجن – 19)

ترجمه: و این كه وقتى بنده خدا (محمد) برخاست تا او را عبادت كند جمعیت بسیارى دورش جمع شدند.

البته خداوند متعال انبیای دیگری چون حضرت عیسی مسیح علیه‌السلام را نیز «عبدالله» نامیده است.

«قالَ إِنِّی عَبْدُ اللَّهِ آتانِیَ الْكِتابَ وَ جَعَلَنی‏ نَبِیًّا» (مریم - 30)

ترجمه: [نوزاد به سخن در آمد و] گفت: من بنده‏ى خداوندم كه به من كتاب آسمانى داده و مرا پیامبر گردانیده است.

ب - «عبدالله» به معنای «پدر بندگی الله» و هم چنین به «ایجاد کننده بندگی الله» نیز می‌باشد که همان مقام کمال خلوص و تجلی و اوج بندگی است. چرا که «عبدالله» نه تنها خود بنده‌ی کامل خداوند متعال است، بلکه هادی دیگران و مساعد کننده‌ی شرایط و بستر مناسب بندگی برای غیر نیز می‌باشد.

ج – امام حسین علیه‌السلام نیز به لحاظ فرمایش حضرت رسول اکرم (ص) که نام دیگرش «عبدالله» بود و فرمود: «حسین منی و انا من حسینی»، یعنی: حسین از من و من از حسینم هستم، «ابا عبدالله» نامیده شد، چنان چه به حضرت فاطمه‌ی زهراء علیها‌السلام نیز «ام ابیها»، یعنی مادر پدر، لقب داده شد.

وجه عام این لقب نیز به خاطر آن است که ایشان، با قیام علیه جهل، کفر، نفاق و ظلم، و نیز با پذیرش مصائب و در نهایت شهادت مظلومانه، اسلام را از تحریف و نابودی همیشگی نجات داد و با بصیرت بخشیدن به عقول و قلوب مردم، زمینه‌ی نجات آنها از بندگی طاغوت «عبد الطاغوت» و نیز هدایت به سوی بندگی خداوند را مساعد نمود. پس پدر همه‌ی بندگان حقیقی خداوند متعال است.

تا حالا توضیح داده شد که این لقب به معنای اوج خلوص و سرآمد بندگی است. چنان چه ما نیز در ادبیات فارسی به سرآمدها لقب پدر می‌دهیم. مثل: پدر شعر، پدر شعر نو و ... . لذا لقب «ابا عبدالله» توصیف جایگاه آن حضرت نزد حق‌تعالی می‌باشد. البته برخی ایراد کردند که «ابا عبدالله» لقب نیست، بلکه کنیه است. که البته فرقی ندارد و برخی دیگر نیز گفتند: این صرفاً یک لقب یا کنیه است، همین. باید دقت شود که در کلام معصوم، کلام همین‌طوری و بی‌معنی و مقصود و یا صرفاً افتخاری وجود ندارد.

الف - لقب یا کنیه‌ی «ابا عبدالله»،‌ توسط حضرت رسول اکرم (ص)، طبق فرمان وحی و در بدور تولد به ایشان اعطا گردید. وقتی قنداقه‌ی حضرت سیدالشهداء علیه‌السلام را به ایشان دادند، او را در آغوش کشیدند و فرمودند: «لا یوم کیومک یا ابا عبدالله – هیچ روزی مانند روز تو نیست، ای ابا عبدالله»‌(شفاء الصدور فی شرح زیارت العاشورا، چاپ اول، ص 102)

ب – اما در خصوص لقب «ثار الله». کمال انسان در کمال بندگی خداوند متعال است و کمال بندگی نیز مستلزم کمال در معرفت، خلوص و عمل است. هر چه مراتب بیشتر باشد، انسان بیش از پیش تجلی حق تعالی می‌گردد و در واقع رنگ خدایی می‌گیرد. چنان چه فرمود:

«صِبْغَةَ اللَّهِ  وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ صِبْغَةً  وَ نحَْنُ لَهُ عَبِدُونَ» (البقره - 138)

ترجمه: [بگو ما آراسته شدیم به زیور] رنگ خدا [دین خدا]، و كیست بهتر از خدا كه كسى را به رنگ [دین خدا] بیاراید؟ و ما پرستندگان اوییم.

خدا که جسم نیست، رنگ و بو طعم و سایر خواص ماده را نیز ندارد، بلکه منظور از «رنگ خدا» همان خدایی شدن و تجلی او شدن است. لذا اگر چشم کسی جز آن چه خدا می‌خواهد و جز آن چه برای اوست ندید، چشم او «عین الله» می‌گردد. اگر گوشش تسلیم محض بود «اذن الله» می‌گردد، اگر افعالش که تعبیر به دست می‌شود تسلیم محض بود «یدالله» می‌گردد و اگر سرتاسر وجودش تسلیم بود «عبدالله» می‌شود. پس به خونی که برای خدا در بدن می‌چرخد و برای خدا به زمین ریخته شود نیز «ثارالله» گفته می‌شود.

در حدیث قدسی نیز بدین مضمون آمده است که خداوند فرمود، هر کس به انجام واجبات و ترک محرمات عبادتم کند و سپس به نوافل بپردازد، من چشم او می‌شوم که با آن می‌بیند، دست او می‌شوم که با آن فعل انجام می‌دهد ... و من خود به جای عقل او قیام می‌کنم.

ج – به تعبیر دیگر. حضرت امیرالمؤمنین (ع) می‌فرمایند: «موتوا قبل ان تموتوا». یعنی بمیرانید خود را، قبل از آن که بمیرانند شما را -. بدیهی است که منظور خودکشی نیست. بلکه به هنگام «موت» از انسان سلب اختیار می‌گردد و همه‌ی وجودش را تسلیم خدا می‌کنند که به آن «توفی - وفات» گفته می‌شود. پس اگر کسی قبل از مرگ، «من» را کنار گذاشت و اختیاری برای خود به جز اختیار الهی در نظر نگرفت. چشم و گوش و دست و پا و سایر اعضا و جوارحش جز به امر خدا و برای خدا فعلی انجام نداد، مرگ اختیاری کرده است. چنین کسی روح و جسمش رنگ الهی گرفته است، عین‌الله،‌یدالله، سمع‌الله ... و ثارالله می‌شود. و چون در میان همه‌ی بنی‌آدم، معصوم انسان کامل است، این القاب به آنان اختصاص یافت.

د – و البته معنای جامع دیگری در این لقب نهفته است. ثارالله یعنی کسی که خون‌بهای او، خداوند متعال است. خداست که انتقام خون او را می‌گیرد و فقط خداست که می‌تواند اجر خونی که در راهش ریخته شده است را بپردازد.

همچنین

درباره کنیه «اباعبدالله» برای امام حسین (ع)، سه نکته قابل ذکر است:
1. عرب در بدو تولد برای نوزدان خود علاوه بر اسم ، کنیه ای نیز تعیین می کند ، کنیه حسین بن علی (ع) نیز از خردسالی «ابوعبدالله» معین شد.(مجلسی، بحارالانوار، ج44، ص 251)
2. امام حسین (ع) فرزندی به نام عبدالله داشت که در کربلا به شهادت رسید. گویا عبدالله در کربلا به دنیا آمد و مادرش رباب بود . او غیر از علی اصغر است . (تاریخ یعقوبی، ج 2، ص 181؛ ابن صباغ، الفصول المهمه، ج 2، ص 851).
3. قیام امام، موجب بقای دین و یکتاپرستی بود و پرستش هر یگانه پرستی در دنیا تا قیامت، مرهون حرکت و شهادت امام است، از این رو، او پدر تمام بندگان خداست؛ یا همان «اباعبدالله» .(عندلیب، ثارالله، ص 47).

همچنین

کنیه أبا عبدا... (ع)

خداوند حکیم در قرآن مجید می فرماید:

« وَ ما مِنّا إلِّا لَهُ مَقامٌ مَعلومٌ »   «و هیچ یک از فرشتگان نیست مکز اینکه برای او مقاومی معین است» (1)

و همچنین رسول اکرم (ص) می فرمایند :

«یا أباعبدا... عزیزٌ عَلَیًّ» (2)

یکی از کنیه های امام حسین (ع) کنیه اختصاصی «أباعبدا...» است.

در عرب رسم بر این است که برای افراد کنیه هایی انتخاب می کنند و افراد را به نام فرزندشان و نوعاً به نام فرزند بزرگشان صدا می زنند. مثلاً اگر می گویند: أبالحسن، که یکی از کنیه های حضرت علی (ع) است بعنوان پدر امام حسن (ع) ایشان را صدا می زدنند. یا می بینیم به پیامبر(ص) أباالقاسم می گویند: زیرا قاسم از نظر سنی بزرگترین پسر حضرت بودند. امّا می بینیم این ماجرا و این روند طبیعی در وجود امام حسین (ع) نیست؛ زیرا اولاً خود خدای منان در زیارت عاشورا که قبل از خلقت حضرت فرستاده است، اورا به نام «أباعبدا...» صدا زده و همچنین پیامبر اکرم (ص) نیز در اولین روز تولد حضرت را به این نام خوانده است.

اگرچه بعضی از مقاتل نقل کرده اند که حضرت فرزندی به نام «عبدا...» داشت و او همان طفل یک روزه ای است که شب عاورا بدنیا آمده و در روز عاشورا نیز از دنیا رفته است. ولی آیا می شود این کنیه بخاطر فرزند یک روزه آن هم فرزندی که کوچکتر از همه بوده به حضرت اطلاق شده باشد؟ نه! حضرت را بخاطر داشتن فرزندی به نام عبدا... به این کنیه نمی خوانند، بلکه علت دیگری دارد.

علتش این است که ما «أباعبدا...» را این گونه معنی می کنیم: «پدر همه بندگان خدا» .

در حقیقت در عالم هربنده ای را که می بینیم و هر عبد صالحی را که تماشا می کنیم، همه اینها بنده و عبد امام حسین (ع) هستند. مگر پیامبر (ص) نفرمودند: «یا عَلی أنا و أنتَ اَبَوا هذِهِ الأمَّةِ»  «ای علی من و تو پدر این امت هستیم». ولی این امت می خواهند عبدا... باشند یا نباشند، مسلمان و غیرمسلمان، شیعه و غیرشیعه، مؤمن وغیرمؤمن تفاوتی ندارد.

امام حسین (ع) نیز مثل ایشان هستند ولی تنها کسی که به مدال «أباعبدا...» یعنی پدر همه بندگان خالص و مؤمنین، متّقین و عارفین دست پیدا کرد، امام حسین (ع) می باشد. چرا؟

زیرا همان گونه که گفتیم اگر حضرت نبود، دیگر عبدات صحیحی باقی نمی ماند، دیگر ایمان و معرفتی پیدا نمی شد که انسان ها با خدا آشنا شوند و او را بندگی کنند . (3)

1)      سوره صافات آیه163

2)      امالی شیخ صدوق،ص367

3)      مناقب آل ابی طالب،ج2،ص300

همچنین

پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز
1.عبد الله ،کنیه امام حسین است که رسول خدا (ص ) در زمان ولادت ، بر آن حضرت نهاد.(1)
2.شیخ مفید نام یکی از فرزندان حضرت را عبد الله ذکر کرده و می گوید: ... و عبد الله بن حسین که در کودکی در کربلا شهید شد.(2)
خلیفه بن خیاط، طبری ، قاضی نعمان ، ابن اثیر و ذهبی نیز نام آن طفل شیرخوار را عبدالله آورده اند،(3)
شاید یکی از علت هائی که به امام حسین ابا عبد الله گفته شده این باشد که یکی از فرزندانش ، عبد الله بوده است
پی نوشت ها:
1 . فرهنگ عاشورا ،ص 35 .
2 .. الارشاد، ج 2، ص 137.
3 .. تاریخ الطبری ، ج 5، ص 468؛ قاضی نعمان ، شرح الاخبار، ج 3، ص 178؛ الکامل فی التاریخ ، ج 3، ص 429؛ ذهبی ، تاریخ الاسلام ، ج 5، ص 21؛ شمس الدین ، انصار الحسین (ع)، ص 130 - 131.

همچنین

ی دانیم اشخاص را با نام فرزند بزرگتر خود می خوانند. مثلاً به امام علی علیه السلام «ابا الحسن» می گویند. به این دلیل که فرزند (پسر) بزرگ خود، امام حسن علیه السلام بود.

از میان معصومین، دو امام را می شناسیم که ملقب به «ابا عبدالله» هستند. این دو امام، امام حسین و امام جعفر الصادق علهیم السلام اند.

حال با اینکه می دانیم این دو امام، فرزندانی به نام «عبدالله» نداشته اند پس چرا آنان را با نام «ابا عبدالله» می خوانند؟

البته این نکته قابل ذکر است که عبدالله رضیع (شیرخوراه) و علی اصغر، فرزند سیدالشهداء، در کتابهای متعددی آمده که این دو اسم، دو فزرند امام حسین هستند ولی در بعضی دیگر نیز آمده که عبدالله رضیع، همان علی اصغر است. در پاسخ به سوال فوق این موضوع زیاد اهمیت ندارد، به دلیل اینکه کنیه افراد معمولاً بر نام فرزند بزرگتر می باشد. همانطور که ذکر شد به امام علی علیه السلام «اباالحسن» می گویند. 
پاسخ سوال فوق:

خداوند در قرآن، پنج نام از دوازده نام مبارک پیامبر - صلّی الله علیه و آله و سلّم- را آورده است كه عبارتند از: (نون، یس، محمد، احمد و عبدالله ).
بنابراین یکی از نام های پیغمبر (ص) که در قرآن آمده "عبدالله" است. و از این جهت است که مسلمانان در هر نمازی می گویند «وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّداً عَبْدَهُ وَ رَسُولُه»; «و گواهى مى دهم كه محمّد بنده و رسول اوست» .

بندگى بالاترین مقام انبیا، بلكه مقدمه مقام رسالت و نبوّت است: «عَبْدُهُ وَ رَسوُلُه»
عبودیت است كه پیامبر را به معراج مى برد: «سُبْحانَ الَّذى اَسْرى بِعَبْدِهِ» (۱) و وحى آسمانى را بر او نازل مى كند: «نَزَّلْنا عَلى عَبْدِنا»
(۲)

خداوند نیز پیامبرانش را به بندگى خود ستایش مى كند، در مورد حضرت نوح علیه السلام مى فرماید: «اِنَّهُ كانَ عَبْداً شَكُوراً»(۳) و درباره حضرت داود علیه السلام «نِعْمَ الْعَبْدُ»(۴)

یكى از تفاوت هاى انبیا با نوابغ و مخترعین آنست كه نوابغ و مخترعین، نبوغ و خلاقیت خود را در اثر تیزهوشى و پشتكار و تمرین بدست آورده اند، امّا انبیا معجزات خود را در اثر بندگى خدا و در سایه لطف خدا پیدا كرده اند و بندگى منشاء همه مقامات انبیاست .

و از طرفی هر انسان هم توان این را دارد که از لحاظ درجه پاکی و تقوا آنقدر به خداوند نزدیک شود که صفات خدایی در او متجلی شود . مثلاً کسی در بخشش کردن به جایی می رسد که به صفت کریمی خدا متصل می شود و به او می گویند عبد الکریم و یا یکی در شفقت و مهربانی به جایی می رسد که متصل به صفت رحیمی خدا می رسد و به او می گو یند عبد الرحیم. و کسی هم که متصل به تمامی صفات خدایی می شود به او عبد الله می گویند. (لازم به ذکر است که «الله» اسم جلاله شامل تمام اسماء خدا است).

خداوند نیز به همین جهت پیامبر خود را با نام "عبدالله" می خواند «وَأَنَّهُ لَمَّا قَامَ عَبْدُ اللَّهِ یَدْعُوهُ كَادُوا یَكُونُونَ عَلَیْهِ لِبَدًا»; و چون بنده خاصّ خدا (محمّد صلّی الله علیه و آله و سلّم) قیام کرد و خدا را می خواند طایفه جنّیان (برای استماع قرآن) چنان گرد او ازدحام کردند که نزدیک بود بر سرهم فرو ریزند.
 (۵) 

بکار بردن لقب "اباعبد الله" برای مولای بی کفن ما امام حسین علیه السلام از این جهت است که او پدر تمام بندگان خالص خداوند است ، اگر امام حسین علیه السلام قیام نمی نمود و خون پاک خود و فرزندان و یارانش را نثار نمی کرد دیگر نشانی از توحید و عبودیت باقی نمی ماند که مردم عبد آن خدا و عامل به آن توحید باشند.
او با خون پاک خود آنچنان تحولی در عالم عبودیت ایجاد نمود که هر عبد الهی که در عالم وجود خدا را عبادت کند مدیون خون پاک اوست و عبودیت واقعی خداوند اثر وجود امام حسین است و از همین جهت او "ابا عبدالله" نامیده شده است . یعنی پدر عبودیت و ایجاد کننده عبد خالص خدا.

و از طرفی همانطور که ذکر شد "عبدالله" یکی از نام های حضرت محمد (ص) است و "اباعبدالله" یعنی «پدر حضرت محمد» و منظور احیا کننده شریعت ایشان و اسلام است.

عصر امام صادق هم یکی از طوفانی ترین ادوار تاریخ اسلام است و نیز دوره انتقال حکومت هزار ماهه بنی امیه به بنی عباس که از پر هرج و مرج ترین دورانی بود که زندگی امام صادق علیه السلام را فراگرفته بود و از سوی دیگر ، عصر آن حضرت، عصر برخورد مکتب ها و ایده ئولوژی و عصر تضاد افکار فلسفی و کلامی مختلف بود، عصری که کوچکترین کم کاری یا عدم بیداری و تحرک پاسدار راستین اسلام یعنی امام (ع) ، موجب نابودی دین و پوسیدگی تعلیمات حیات بخش اسلام، هم از درون و هم از بیرون می شد. اینجا بود که امام (ع) می بایست از یک سو به فکر نجات افکار توده مسلمان از الحاد و بی دینی و کفر و نیز مانع انحراف اصول و معارف اسلامی از مسیر راستین باشد، و از توجیهات غلط و وارونه دستورات دین به وسیله خلفای وقت جلوگیری کند.
و همچنین اگر وجود پر برکت امام جعفر صادق (ع) نبود دیگر اثری از اسلام و احکام آن باقی نمی ماند. و به همین دلیل است که امام صادق (ع) نیز ملقب به "ابا عبدالله" یعنی «پدر حضرت محمد» و منظور احیا کننده شریعت ایشان و اسلام است می باشد.

خلاصه مطالب فوق:

"ابا عبدالله" به دو معناست:

1 . یعنی پدر عبودیت و ایجاد کننده عبد خالص خدا و به عبارتی یعنی پدر تمام بندگان خالص خداوند است.

2. "عبدالله" یکی از نام های حضرت محمد (ص) می باشد. و وقتی می گوییم "ابا عبدالله" یعنی پدر حضرت محمد (ص) و احیا کننده ی شریعت ایشان و اسلام می باشد.


و به طور خلاصه اگر قیام امام حسین و نهضت علمی امام جعفر صادق علیهم السلام نبود دیگر اثری از اسلام تا این زمان برای ما باقی نمی ماند و از این جهت به این دو امام "ابا عبدالله" می گویند.

نکته قابل توجه دیگری که هست این می باشد که همانطور حضرت فاطمه - سلام الله علیها- از سوی حضرت محمد (ص) ملقب به "ام ابیها" یعنی «مادر پدرش» هستند، این دو امام بزرگوار نیز به "ابا عبدالله" یعنی «پدر عبدالله که حضرت محمد (ص) می باشد» هستند.



پی نوشت ها


1 . سوره اسراء ، آیه 1.
2 . سوره بقره ، آیه 23.
3 . سوره اسراء ، آیه 3.
4 . سوره ص ، آیه 30.
5 . سوره جن، آیه 19.


برچسب ها: شبهه، سوال، اباعبدالله، ثار الله، امام صادق، امام حسین،

  • گلوله
  • بک لینک
  • تیم بلاگ
  • دست نویس